Ας σχολιάσουμε τους νέους «αυστηρούς» κανόνες, όπως η ίδια η Κυβέρνηση τους ιεράρχησε στις αναγγελίες της, για τη λειτουργία των servicers:
1) Οι servicers θα έχουν κυρώσεις, όχι γιατί δεν κάνουν συμφωνίες (ρυθμίσεις) με τους οφειλέτες, αλλά για την περίπτωση που δεν τηρούν ούτε τις συμφωνίες που οι ίδιοι επιβάλλουν στους δανειολήπτες. Αλήθεια πόσο τους χαλάει μία τέτοια ρύθμιση;
Σήμερα οι servicers διαχειρίζονται περίπου 81 δις δάνεια που έχουν πωληθεί στα funds από τα οποία ρυθμισμένα είναι τα 8 δις, ενώ τα 73 δις παραμένουν κόκκινα.
2) Τι γίνεται λοιπόν με τα υπόλοιπα 73 δις; Οι servicers δικαιούνται, σύμφωνα με την Ανακοίνωση, να εξακολουθούν να απαιτούν προκαταβολή 15% για να ρυθμίσουν. Οφειλέτες που δεν μπορούσαν να πληρώσουν τις δόσεις τους, θα πρέπει να προκαταβάλουν ένα σημαντικό μέρος της συνολικής οφειλής
Ας το πούμε κάπως παραστατικά:
Οι servicersαξιώνουν άμεσα 11 δις, για να ρυθμίσουν τα υπόλοιπα 64 δις. Και σε τί διάρκεια θα ρυθμίσουν τα υπόλοιπα ή με ποιους όρους, αυτό ανήκει στην αποκλειστική ευχέρειά τους.
3) Οι οφειλέτες θα μπορούν επιτέλους να λαμβάνουν, σε 45 ημέρες από τότε που θα το ζητήσουν, ενημέρωση από τους servicers για την εξέλιξη της οφειλής τους. Το ότι είναι αδιανόητο και ασύλληπτο να στερείται ο οφειλέτης τη δυνατότητα να γνωρίζει πως προέκυψε το ποσόν που αξιώνουν οι πιστωτές του, το αντιλαμβάνεται ο καθένας. Και όμως επί τρία χρόνια η Κυβέρνηση αρνούντανπεισματικά, μεταξύ άλλων, και αυτή τη στοιχειώδη αποκατάσταση. Πλέον την εμφανίζει ως επίτευγμα!
4) Η εξέταση του αιτήματος ρύθμισης του οφειλέτη θα ολοκληρώνεται σε έξι (πόσο περισσότερο!) μήνες. Το ότι οι servicers στο διάστημα των «διαπραγματεύσεων» μπορούν να καταγγέλλουν συμβάσεις, να εκδίδουν διαταγές πληρωμής, να εκκινούν πλειστηριασμούς, όπως δυστυχώς συχνά συμβαίνει σήμερα, δεν είναι πρόβλημα προς αντιμετώπιση για την Κυβέρνηση.
5) Η Κυβέρνηση ανακοινώνει ότι η πρόταση ρύθμισης θα περιέχει τυποποιημένα στοιχεία, θα είναι έγγραφη, κατάλληλη, βιώσιμη, όπως άλλωστε διακήρυττε και ο Κώδικας Δεοντολογίας, δίχως να παράγει αποτελέσματα.
Στόχος της ο οφειλέτης να γνωρίζει με σαφήνεια τι του προτείνεται, ενώ οι servicers θα δηλώνουν κάποια αιτιολογία για την απόρριψη της πρότασης ρύθμισης. Ας ελπίσουμε όχι και αυτή τη φορά με επιλογή από προδιατυπωμένες απαντήσεις.
Το σημαντικό όμως είναι ότι ούτε τώρα προβλέπεται έλεγχος επί της ουσίας της ρύθμισης, αν δηλαδή τίποτα από τα παραπάνω δεν ισχύει, ούτε τίθενται κάποιες προδιαγραφές (πέραν των προκαταβολών!), ούτε προβλέπεται η δυνατότητα προσφυγής σε μία ανεξάρτητη επιτροπή που θα ελέγχει και θα εισηγείται μία πραγματικά βιώσιμη λύση.
Αλλά και στα υπόλοιπα μέτρα δυσχερώς διακρίνει κανείς κάτι πραγματικά νέο ή κάποια σημαντική βελτίωση στην υφιστάμενη κατάσταση.
Δεν αμφιβάλλω ότι υπάρχουν κάποιες καταχρήσεις που οι παραπάνω «αυστηροί» κανόνες αντιμετωπίζουν. Συμβολή στην αντιμετώπιση του ιδιωτικού χρέους όμως δεν είναι.
Η Κυβέρνηση μόλις αρχίζει να αναγνωρίζει ότι και οι οφειλέτες έχουν υπόσταση, ότι έχουν δικαιώματα στη σχέση τους με τους εκπροσώπους των funds. Κάνει όμως αργά και προσχηματικά βήματα, κερδίζοντας και άλλο χρόνο για τα funds, αφού η πραγματικότητα παραμένει ίδια: οι servicers είναι εντελώς ανεξέλεγκτοι στη διαχείριση των κόκκινων δανείων.
Αντωνίου Φώτης Κεντρική Πολιτική Επιτροπή (ΚΠΕ) ΠΑΣΟΚ και Γραμματεία Ιδιωτικού χρέους .
